म्याग्दी, १३ बैशाख– जिल्लाको अन्नपूर्ण गाउँपालिका–७ घराम्दीका गेमबहादुर गर्बुजाले सयभन्दा बढी प्लास्टिकका बोत्तलमा गाईभैंसीको मलमूत्र संकलन गरेर राखेका छन् । घराम्दीकै निर्मला फगामीले गोठको छेउमा पिसाब संकलन गर्न खाडल बनाएका छन् ।
‘खेतीबाली र तरकारीमा रोगकीरा व्यवस्थापन गर्न गाईबस्तुको पिसाब संकलन गरेका हौँ’ गर्बुजाले भने, ‘रासायनिक मलको विकल्पमा खेतीबालीमा जैविक कम्पोष्ट र विषादीको विकल्पमा गाईवस्तुको पिसाब प्रयोग गरेका छौँ ।’
खर्चिलो र मानव स्वास्थ्यका लागि प्रतिकूल मानिएका विषादीको विकल्पमा बाली संरक्षणका लागि घरेलु प्रविधिको प्रयोग गरिएको वडा सदस्यसमेत रहेका गर्बुजाले बताए । १ सय पाँच घरधुरी रहेको घराम्दीका बासिन्दाले रासायनिक मलको विकल्पमा स्याउला र गाईबस्तुको गोबर कुहाएर प्रांगारिक मल प्रयोग गर्दै आएका छन् ।
‘तापक्रम वृद्धि र मौसम परिवर्तनको असरले पछिल्लो समय नयाँ कीरा देखिएका छन्’ घराम्दीका ६५ वर्षीय तिलक पुर्जाले भने, ‘गाउँमा विषादी र रासायनिक मल प्रयोग गरिएको छैन ।’ आलु, गहुँ र मकै घराम्दीको मुख्य खेतीबाली हुन् ।
किसानले कीरा भगाउन संकलित गहुँत खेतबारीमा छर्केने गरेका छन् । डडुवा नियन्त्रण गर्न गहुँतमा बोझो, केतुकी, खुर्सानी, टिमुरको पातको टुक्रा मिसाएर बनाएको जैविक विषादी प्रभावकारी भएको स्थानीय तीर्थ फगामीले बताए ।
